Sự bùng nổ của kỷ nguyên kinh tế số đang đặt ra những yêu cầu cấp bách về việc bảo vệ quyền riêng tư của mỗi cá nhân trên không gian mạng. Để đáp ứng nhu cầu này, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân có hiệu lực từ đầu năm 2026 sẽ trao quyền kiểm soát thông tin mạnh mẽ chưa từng có cho người dân. Việc nắm bắt tường tận những đặc quyền mới này không chỉ là trách nhiệm của người tiêu dùng mà còn là nhiệm vụ pháp lý mang tính sống còn đối với mọi tổ chức. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết sáu quyền lợi cốt lõi của chủ thể dữ liệu và cung cấp bộ giải pháp tuân thủ toàn diện dành cho ban quản trị doanh nghiệp.

Nội dung

1. Quyền của chủ thể dữ liệu cá nhân

Khoản 5 Điều 1 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 quy định, chủ thể dữ liệu cá nhân là người được dữ liệu cá nhân phản án. Đồng thời, khoản 1 Điều 3 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 cũng quy định:

“Dữ liệu cá nhân là dữ liệu số hoặc thông tin dưới dạng khác xác định hoặc giúp xác định một con người cụ thể, bao gồm: dữ liệu cá nhân cơ bản và dữ liệu cá nhân nhạy cảm. Dữ liệu cá nhân sau khi khử nhận dạng không còn là dữ liệu cá nhân.”

Như vậy, có thể hiểu chủ thể dữ liệu cá nhân là người được dữ liệu số hoặc thông tin dưới dạng khác xác định hoặc thông tin định dạng một người phản ánh thông tin của người đó.

Căn cứ khoản 1 Điều 4 Luật Dữ liệu cá nhân 2025, từ ngày 01/01/2026, 6 quyền của chủ thể theo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 sẽ có hiệu lực. Cụ thể như sau:

(1) Được biết về hoạt động xử lý dữ liệu cá nhân

(2) Đồng ý hoặc không đồng ý, yêu cầu rút lại sự đồng ý cho phép xử lý dữ liệu cá nhân

(3) Xem, chỉnh sửa hoặc yêu cầu chỉnh sửa dữ liệu cá nhân;

(4) Yêu cầu cung cấp, xóa, hạn chế xử lý dữ liệu cá nhân; gửi yêu cầu phản đối xử lý dữ liệu cá nhân;

(5) Khiếu nại, tố cáo, khởi kiện, yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật;

(6) Yêu cầu cơ quan có thẩm quyền hoặc cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến xử lý dữ liệu cá nhân thực hiện các biện pháp, giải pháp bảo vệ dữ liệu cá nhân của mình theo quy định của pháp luật.

2. Nguyên tắc khi thực hiện quyền và nghĩa vụ của chủ thể dữ liệu cá nhân

Theo khoản 3 Điều 4 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 quy định, đối với chủ thể dữ liệu cá nhân khi thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình cũng cần tuân thủ đầy đủ những nguyên tắc như sau:

– Thực hiện theo quy định của pháp luật; tuân thủ nghĩa vụ của chủ thể dữ liệu cá nhân theo hợp đồng. Việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của chủ thể dữ liệu cá nhân phải nhằm mục đích bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của chính chủ thể dữ liệu cá nhân đó.

– Không được gây khó khăn, cản trở việc thực hiện quyền, nghĩa vụ pháp lý của bên kiểm soát dữ liệu cá nhân, bên kiểm soát và xử lý dữ liệu cá nhân, bên xử lý dữ liệu cá nhân.

– Không được xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của Nhà nước, cơ quan, tổ chức, cá nhân khác.

3. Nhiệm vụ trọng tâm dành cho các tổ chức kinh doanh

Để đáp ứng sáu quyền của chủ thể dữ liệu, các doanh nghiệp bắt buộc phải thiết lập một chính sách bảo mật minh bạch, cung cấp công cụ cho phép người dùng dễ dàng rút lại sự đồng ý và xây dựng quy trình phản hồi yêu cầu trong thời gian quy định, cụ thể, doanh nghiệp cần:

Lập Hồ sơ đánh giá tác động (DPIA)

Đây là nghĩa vụ bắt buộc theo Điều 21 Luật BVDLCN: doanh nghiệp phải lập và nộp Hồ sơ Đánh giá tác động xử lý dữ liệu cá nhân (DPIA) trong vòng 60 ngày kể từ ngày bắt đầu xử lý.

Thông báo vi phạm (Breach Notification)

Theo Điều 23 Luật BVDLCN và Điều 29 Nghị định 356: khi xảy ra sự cố rò rỉ dữ liệu nhạy cảm (vị trí, sinh trắc học…), doanh nghiệp phải thông báo trong 72 giờ cho cơ quan chuyên trách và chủ thể dữ liệu. Tài liệu gốc chỉ đề cập “phát hiện sớm rò rỉ” nhưng không nhắc đến nghĩa vụ thông báo 72 giờ.

Có Bộ phận/nhân sự bảo vệ dữ liệu cá nhân (DPO)

Nghị định 356 yêu cầu doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ xử lý DLCN phải có bộ phận bảo vệ dữ liệu cá nhân hoặc hợp đồng thuê dịch vụ tương đương.

Minh bạch hóa dữ liệu

Xây dựng Privacy Policy rõ ràng, dễ hiểu
Thông báo trước khi thu thập dữ liệu

Có cơ chế xin phép rõ ràng
Cho phép người dùng rút lại consent dễ dàng

Thiết lập quy trình xử lý yêu cầu

Xử lý yêu cầu truy cập, chỉnh sửa, xóa dữ liệu
Có SLA (thời gian phản hồi cụ thể)

Kiểm soát nội bộ & bên thứ ba

Phân quyền truy cập dữ liệu
Ràng buộc đối tác xử lý dữ liệu

Lưu vết và giám sát

Ghi log toàn bộ hoạt động xử lý dữ liệu
Phát hiện sớm rò rỉ hoặc truy cập trái phép

4. Nhận diện các rủi ro vi phạm tiềm ẩn trong thực tế

Thực tế hiện nay cho thấy rất nhiều doanh nghiệp đang âm thầm vi phạm luật pháp thông qua thói quen sử dụng dữ liệu một cách vô tội vạ của đội ngũ nhân viên. Việc nhân sự tự ý tải tệp khách hàng lên các nền tảng lưu trữ cá nhân hay khai thác thông tin nhạy cảm như hồ sơ sức khỏe mà không xin phép sẽ dẫn đến những hậu quả khôn lường. Tổ chức không chỉ phải đối mặt với các mức phạt hành chính khổng lồ mà còn đứng trước nguy cơ đánh mất hoàn toàn niềm tin từ phía người tiêu dùng khi sự cố rò rỉ xảy ra. Doanh nghiệp cần phải ghi nhớ rằng việc cho phép người dùng rút lại sự đồng ý là một nghĩa vụ bắt buộc và mọi sai phạm đều sẽ bị cơ quan quản lý nhà nước xử lý nghiêm minh.

Bộ giải pháp Masterkit Tuân thủ Pháp lý Dữ liệu Việt Nam

Để giải quyết triệt để bài toán không biết làm sao cho đúng luật, 405CYSE cung cấp trực tiếp bộ giải pháp Masterkit Tuân thủ Pháp lý Dữ liệu Việt Nam dành riêng cho mọi doanh nghiệp. Sản phẩm này mang đến trọn bộ kế hoạch hành động và hệ thống biểu mẫu được soạn thảo sẵn nhằm đáp ứng lập tức các quy định khắt khe của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân. Việc ứng dụng giải pháp này giúp tổ chức giảm thiểu đến tám mươi phần trăm công sức soạn thảo văn bản và luôn sẵn sàng giải trình với các hồ sơ đánh giá tác động chuẩn chỉnh. Nền tảng pháp lý vững chắc từ bộ Masterkit sẽ tạo ra một lá chắn an toàn, xóa bỏ hoàn toàn rủi ro bị trừng phạt và tối ưu hóa tối đa chi phí vận hành cho bộ máy.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Doanh nghiệp có bắt buộc cho rút lại sự đồng ý không?

→ Có. Đây là quyền bắt buộc của chủ thể dữ liệu.

Dữ liệu nào được coi là nhạy cảm?

→ Dữ liệu liên quan đến tài chính, sức khỏe, sinh trắc học, đời sống riêng tư…

Không tuân thủ có bị phạt không?

→ Có. Tùy mức độ vi phạm, doanh nghiệp có thể bị xử phạt hành chính hoặc nặng hơn.